Εισήγηση του προέδρου της Ε.Σ.Η.Ε.Μ.-Θ. στην παρουσίαση του βιβλίου του Γιώργου Βιβιλάκη

23 Ιανουαρίου 2006

 

ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ Ε.Σ.Η.Ε.Μ.-Θ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΓΟΥΣΙΔΗ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΒΙΒΙΛΑΚΗ «ΑΠΟΛΛΩΝ, ΟΜΑΔΑ ΚΑΡΔΙΑΣ», 23/1/2006

Κυρίες και κύριοι,

 Η δημοσιογραφία είναι μια διαρκής μάχη με την καθημερινότητα, μια αναμέτρηση με το εφήμερο. Ο ευαίσθητος δημοσιογράφος, όμως, στο πέρασμα του χρόνου, συσσωρεύει ερεθίσματα που αναμένουν τον κατάλληλο καιρό για να δώσουν καρπούς. Τον καιρό που η αποδέσμευση από τον αδιάκοπο αγώνα για την καταγραφή του παρόντος θα επιτρέψει την αναδρομή στο παρελθόν, με νηφαλιότητα και ωριμότητα. Μια αναδρομή που θα ανασύρει και θα διασώσει πολύτιμο υλικό, αλλά ταυτόχρονα θα δοκιμάσει να κλείσει παλιούς λογαριασμούς με αγάπες που άντεξαν στον χρόνο.

Έναν τέτοιο παλιό λογαριασμό «ξεπληρώνει» ο άξιος συνάδελφος Γιώργος Βιβιλάκης με το βιβλίο του «Απόλλων, Ομάδα Καρδιάς», σε μια διπλή αγάπη του: στην Καλαμαριά, όπου «ρίζωσε» από τα έξι του χρόνια, και στον «τεράστιο αθλητικό ωκεανό, που ονομάζεται Απόλλων Καλαμαριάς».  

Δεν θα σταθώ στο πλήθος των πληροφοριών που συνοψίζει μέσα στις λίγες αλλά μεστές σελίδες του βιβλίου ο συγγραφέας. Πληροφορίες για πρόσωπα και γεγονότα που σημάδεψαν την πορεία του ιστορικού συλλόγου, ο οποίος φέτος συμπληρώνει ογδόντα χρόνια ζωής. Θα αρκεστώ να πω ότι αν και ορθά ο Γιώργος Βιβιλάκης επισημαίνει την ανάγκη να συγκεντρωθεί το διάσπαρτο πλούσιο αρχειακό υλικό  για τη διαδρομή του Απόλλωνα από τον Πόντο και την προσφυγιά ως την Καλαμαριά, το χρονικό αυτό που κρατάμε στα χέρια μας αποτελεί από μόνο του μια πολύτιμη παρακαταθήκη στην προσπάθεια πλήρους καταγραφής της ιστορίας της ομάδας.

Αντιθέτως, δύο είναι τα στοιχεία στα οποία θα μου επιτρέψετε να επιμείνω κάπως. Για το πρώτο, παίρνω αφορμή από μια φράση του συγγραφέα: «όσα γράφτηκαν είναι βιωματικά και ενδεχομένως να υπάρχει στοιχείο υπερβολής». Ακριβώς αυτός ο βιωματικός χαρακτήρας της γραφής είναι που κάνει ξεχωριστή την έκδοση. Η περιγραφή, για παράδειγμα, της έντασης με την οποία τα παιδιά του ορφανοτροφείου «Αριστοτέλης», τα «Απολλωνάκια» –κι ανάμεσά τους και ο συγγραφέας– περίμεναν τον κυριακάτικο αγώνα της ομάδας τους είναι για τη δική μου αντίληψη ένα χαρακτηριστικό δείγμα του πώς ο αθλητισμός, στην πιο γνήσια και αγνή μορφή του, εγγράφεται μέσα την ίδια την μικροϊστορία της κοινωνίας. Και αυτά τα πράγματα μόνο αν τα έχεις ζήσει, αν τα έχεις γευτεί, μπορείς να τα καταγράψεις με την ειλικρίνεια και την παραστατικότητα που τους αρμόζει.

Βέβαια είναι πολλές οι περιπτώσεις στις οποίες το βιβλίο του Γιώργου Βιβιλάκη δείχνει αυτόν τον άρρηκτο δεσμό του ιστορικού συλλόγου με την κοινωνική πραγματικότητα: η μετατροπή της ξύλινης παράγκας των γραφείων του Απόλλωνα σε κυψέλη αντίστασης τον καιρό της ναζιστικής κατοχής, ο πάνδημος θρήνος στην κηδεία του Γιώργου Μεντεκίδη, του θρυλικού γίγαντα «Μέντεκα», οι προσπάθειες αποτροπής της διάλυσης του συλλόγου από σκληροπυρηνικούς της χούντας, και άλλα, πάρα πολλά, που μαρτυρούν ότι το ποδόσφαιρο, και ο αθλητισμός γενικά, δεν σήμαινε πάντα χρήμα, δημόσιες σχέσεις και εξουσία.

Το δεύτερο στοιχείο που θέλω να επισημάνω ­–κι εδώ, αν θέλετε, φαίνονται και τα δημοσιογραφικά αντανακλαστικά του συγγραφέα από μιαν άλλη άποψη– είναι ο εμπλουτισμός του βιβλίου με πλήθος φωτογραφιών. Ο Βιβιλάκης από τη μία ξέρει καλά ότι ζούμε στην εποχή της εικόνας και «ανοίγει» με τον τρόπο αυτό το έργο του και σε νεότερους αναγνώστες, υιοθετώντας μια σύγχρονη αντίληψη παρουσίασης του υλικού. Από την άλλη αισθάνεται ως καθήκον του να διασώσει μορφές και στιγμές που είτε οδηγούν τον αναγνώστη στον δρόμο των αναμνήσεων είτε επικυρώνουν για λογαριασμό του το γνήσιο και αγνό πάθος που διακρίνει ανάμεσα στις γραμμές του κειμένου.

Θα κλείσω δανειζόμενος και πάλι μια φράση του συγγραφέα για να δικαιολογήσω και μια πρότασή μου: Τα λόγια «Απόλλων – Πόντος – Προσφυγιά αποτελούν το σήμα κατατεθέν του συλλόγου. Μιας αναγκαιότητας στάσης ζωής και κοινωνικού κινήματος. Αυτό είναι ο Απόλλων, αγώνας για μεγάλα ιδανικά, οδοιπορικό δίχως τέλος στο όνειρο. Είναι ο Διγενής Ακρίτας του ελληνικού αθλητισμού, που φυλάει Θερμοπύλες εδώ και χρόνια». Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, επειδή σπανίζουν πλέον αυτοί που φυλάνε Θερμοπύλες, θεωρώ απαραίτητο να φτάσει αυτό το βιβλίο στις βιβλιοθήκες όλων των σχολείων της Καλαμαριάς, να φτάσει στους μαθητές, ώστε να γνωρίσουν ένα κομμάτι των καταβολών τους που δεν πρέπει να λησμονηθεί. Μακάρι αυτή μου η πρόταση να εισακουστεί από όσους έχουν την ευθύνη. Γιατί από προσπάθειες σαν αυτήν του Γιώργου Βιβιλάκη βγαίνουμε όλοι κερδισμένοι.

Σας ευχαριστώ.

 

Facebook Twitter